به گزارش خبرنگار آیدین نیوز آیین اختتامیه پنجمین جشنواره ملی دوسالانه داستاننویسی ترکی رضوی «قیزیل ایوان» با تأکید بر ظرفیت ادبیات ترکی برای ترویج فرهنگ رضوی، ضرورت آموزش داستاننویسی و نقش ادبیات در تقویت هویت و تابآوری اجتماعی در زنجان برگزار شد.
در این مراسم، مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان زنجان، مشاور عالی وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی و استاندار زنجان بر ضرورت پیوند فرهنگ رضوی با زبان و ادبیات بومی و استفاده از ظرفیت داستان برای ارتباط مؤثرتر با مخاطبان تأکید کردند.
از جشنواره علمی تا روایت داستانی
جعفر محمدی، مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان زنجان، با اشاره به سابقه حضور زنجان در جشنواره بینالمللی امام رضا(ع) گفت: این جشنواره در مقطعی بیشتر با رویکرد علمی و در قالب همایش و مقالهنویسی برگزار میشد، اما بهتدریج این نگاه شکل گرفت که فعالیتهای مرتبط با فرهنگ رضوی باید به سمت گونههای فرهنگی و هنری و مخاطب عمومی حرکت کند.
وی افزود: با توجه به ظرفیت استان زنجان در حوزه ادبیات و سابقه حضور چهرههای برجسته ادبی در این منطقه، در جلسات با بنیاد بینالمللی امام رضا(ع) پیشنهاد شد داستاننویسی به زبان ترکی به عنوان یکی از گونههای اصلی فعالیت فرهنگی و هنری این جشنواره در استان مورد توجه قرار گیرد.
محمدی با اشاره به دشواری داستاننویسی به زبان ترکی اظهار کرد: نوشتن به خودی خود کار دشواری است و داستاننویسی به زبان ترکی و در حوزه زبان مادری دشواریهای خاص خود را دارد؛ با این حال فعالان و کنشگران ادبیات زبان مادری در استان با همدلی و تلاش مضاعف زمینه برگزاری این جشنواره را فراهم کردند.
مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان زنجان همچنین تأکید کرد که «قیزیل ایوان» صرفاً یک رویداد رقابتی نیست و گفت: برگزاری کارگاههای داستاننویسی در مناطق مختلف و شهرستانهای استان، بخش مهمی از این جریان فرهنگی بوده و این جشنواره را میتوان در کنار یک رقابت ادبی، فرصتی برای آموزش و توانمندسازی نویسندگان دانست.
وی همچنین از حمایت استاندار زنجان و همراهی مجموعههای اجرایی در بهسازی محل برگزاری مراسم قدردانی کرد و گفت که سالن محل برگزاری که از نظر تجهیزات و صندلیها وضعیت مناسبی نداشت، در کمتر از دو ماه بهسازی و صندلیهای آن تعویض شد.
«قیزیل ایوان»؛ روایت رضوی به زبان ترکی
آیین اختتامیه پنجمین جشنواره ملی دوسالانه داستاننویسی ترکی رضوی «قیزیل ایوان» در زنجان با تأکید بر ظرفیت ادبیات ترکی برای ترویج فرهنگ رضوی، ضرورت آموزش داستاننویسی و توجه به نسل جوان برگزار شد؛ رویدادی که در آن داوران بر تقویت مهارتهای داستاننویسی و اصالت آثار تأکید کردند.
داستان دینی؛ از مفهوم انتزاعی تا زندگی اجتماعی
محمدمهدی احمدی، مشاور عالی وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی، نیز در این مراسم با قدردانی از برگزارکنندگان جشنواره گفت: داستانهای دارای ماهیت دینی به دلیل تناسب با فطرت انسانی از جذابیت و اثرگذاری بالایی برخوردارند و بسیاری از قصههای قرآنی نیز از جوهره دراماتیک و نمایشی برخوردار هستند.
وی یکی از مهمترین کارکردهای داستان را تبدیل مفاهیم انتزاعی به عینیت اجتماعی دانست و افزود: مفاهیمی مانند عدالت، آزادی، خدمت و مردمداری هنگامی که در قالب شخصیت و روایت داستانی بیان میشوند، برای مخاطب ملموستر شده و از یک متن خشک خارج و وارد سبک زندگی انسانها میشوند.
احمدی همچنین داستان را ابزاری برای تقویت تابآوری اجتماعی دانست و با اشاره به تاریخ ایران گفت: جامعه ایرانی در طول تاریخ با بحرانها و حوادث مختلفی مواجه بوده، اما توانسته با تکیه بر فرهنگ و هویت خود از این بحرانها عبور کند.
وی با اشاره به نمونههایی از داستانهای ملی و دینی، از روایت کاوه آهنگر و مبارزه او با ظلم و همچنین داستان حضرت موسی(ع) و ایستادگی در برابر فرعون به عنوان نمونههایی از ظرفیت ادبیات برای انتقال مفاهیم مقاومت، امید و تابآوری یاد کرد.
مشاور عالی وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی در ادامه بر ظرفیت داستانهای رضوی تأکید کرد و گفت: سبک زندگی امام رضا(ع)، نحوه ارتباط ایشان با مردم، توجه به کرامت انسانها و تعاملات اجتماعی، ظرفیت بالایی برای تبدیل شدن به داستان دارد.
احمدی همچنین بر ضرورت عبور از نگاه صرفاً مناسکی به فرهنگ دینی تأکید کرد و گفت: در کنار مناسک و ابراز ارادت، باید به حوزه معرفتی نیز توجه شود و نویسندگان به جای توقف در شعار، سبک زندگی و رفتار اجتماعی ائمه اطهار(ع) را در قالب داستان برای جامعه روایت کنند.
زبان ترکی؛ میراثی برای زندگی امروز
محسن صادقی، استاندار زنجان، نیز بر ظرفیت زبان و ادبیات ترکی برای ترویج فرهنگ رضوی تأکید کرد و گفت: برگزاری این جشنواره از منظر سیاست فرهنگی اقدامی هوشمندانه است، هرچند از نظر ماهیتی کاری دشوار بوده و نیازمند آموزشهای ویژه و گسترده است.
وی با اشاره به تغییر رویکرد جشنواره اظهار کرد: استفاده از زبان داستان برای ترویج فرهنگ رضوی، این امکان را فراهم میکند که مفاهیم ارزشمند این حوزه از فضای صرفاً نخبگانی خارج شده و به میان مردم راه پیدا کند.
صادقی زبان ترکی را تنها وسیله گفتوگو ندانست و آن را گنجینهای از حکمت، آداب و تجربه تاریخی مردمانی دانست که طی قرنها در ساخت تمدن ایرانزمین نقش داشتهاند.
استاندار زنجان افزود: داستاننویسی به زبان ترکی به معنای حفظ یک میراث در موزه نیست، بلکه به معنای بخشیدن حیاتی تازه به این میراث و پیوند دادن آن با دغدغههای نسل امروز است.
وی همچنین فرهنگ رضوی را فرهنگ کرامت، عدالت و مدارا دانست و پیوند آن با زبان و ادبیات ترکی را فرصتی برای تولید آثار فاخر و ماندگار عنوان کرد.
صادقی توجه به نوجوانان و جوانان را از نقاط قوت جشنواره دانست و گفت: سرمایهگذاری اصلی باید بر استعدادیابی و میدان دادن به نسل جوان باشد و جشنوارههایی از این دست میتوانند زمینه شناسایی و پرورش استعدادهای ادبی را فراهم کنند.
داوران: آموزش تخصصی داستاننویسی ضروری است
هیئت داوران پنجمین جشنواره «قیزیل ایوان» در بیانیه خود، ضمن تأکید بر ضرورت استمرار جشنواره، بر نیاز نویسندگان به آموزش بیشتر در زمینه اصول و فنون داستاننویسی تأکید کرد.
بر اساس این بیانیه، در رده سنی زیر ۱۸ سال بخش عمده آثار از استان زنجان ارسال شده بود که به اعتقاد داوران، نشاندهنده تأثیر مستقیم برگزاری کارگاههای داستاننویسی در شهرستانهای استان بر افزایش مشارکت است.
با این حال، بخش قابل توجهی از آثار این رده سنی بیشتر در قالب خاطرهنویسی ارائه شده بود و از ساختار و ویژگیهای داستان کوتاه برخوردار نبود؛ به همین دلیل تعداد آثار قابل قبول محدود بود.
در رده سنی بالای ۱۸ سال نیز در کنار آثار جدی و قابل توجه، داوران به مشاهده ردپای استفاده از هوش مصنوعی در برخی آثار اشاره کردند و این موضوع را نشانه ضرورت توجه بیشتر به اصالت و خلاقیت در فرایند داستاننویسی دانستند.
هیئت داوران پیشنهاد کرد ادارهکل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان زنجان در چارچوب برنامههای جشنواره، دورههای آموزشی تخصصی را با دو محور «اصول و فنون داستاننویسی» و «مبانی و ویژگیهای داستاننویسی به زبان ترکی» برگزار کند.
معرفی برگزیدگان
در بخش داستان کوتاه رده سنی بالای ۱۸ سال، معصومه سجادیحور از استان اردبیل با اثر «ایواز اوغلان» رتبه نخست را کسب کرد، محمدعلی نقدی از زنجان با اثر «اورزوق» دوم شد و محمدرضا پستک از آذربایجان شرقی با اثر «آقا ولی» رتبه سوم را به دست آورد. آیسو کریمی از زنجان نیز با اثر «ماسکا و روح» شایسته تقدیر شناخته شد.
در بخش داستانک رده سنی بالای ۱۸ سال، سیدعلی مستجابالدعواتی از قم با اثر «سون دوراق، بات» رتبه نخست، امیر عباسزاده از آذربایجان غربی با اثر «دیشاریدا قار یاقیر» رتبه دوم و محسن نجفی از زنجان با اثر «داستانک امام رضایی» رتبه سوم را کسب کردند. توران قربانی صادقی از اردبیل نیز با اثر «بلطیمیز صاباح ساعات اونادی» شایسته تقدیر شد.
در رده سنی تا ۱۸ سال نیز مهسا جلیلی از زنجان با اثر «او قیزیل ایوان گوشه صرف» رتبه سوم را به دست آورد و زهرا بهرامی از زنجان با اثر «پلاکین پاراسی» شایسته تقدیر شد. سوین خدابنده با اثر «قاصدکلر فصلی» و سوین ملایی با اثر «ضامینلر ضامینی» نیز مورد تقدیر هیئت داوران قرار گرفتند.
پنجمین جشنواره ملی دوسالانه داستاننویسی ترکی رضوی «قیزیل ایوان» با هدف حمایت از ادبیات ترکی، شناسایی استعدادهای داستاننویسی و ترویج فرهنگ رضوی برگزار شد؛ رویدادی که در پنجمین دوره خود، علاوه بر رقابت ادبی، بر آموزش، توجه به زبان مادری و پیوند مفاهیم رضوی با زندگی و دغدغههای نسل امروز تأکید داشت.
کلمات کلیدی:
جشنواره قیزیل ایوان، جشنواره داستاننویسی ترکی رضوی، داستاننویسی ترکی، جشنواره امام رضا، فرهنگ رضوی، ادبیات ترکی، زبان مادری، داستاننویسی زنجان، فرهنگ و ارشاد زنجان، زنجان، برگزیدگان قیزیل ایوان، داستان کوتاه ترکی، داستانک ترکی
محمدمهدی احمدی، مشاور عالی وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی، نیز در این مراسم با قدردانی از برگزارکنندگان جشنواره گفت: داستانهای دارای ماهیت دینی به دلیل تناسب با فطرت انسانی از جذابیت و اثرگذاری بالایی برخوردارند و بسیاری از قصههای قرآنی نیز از جوهره دراماتیک و نمایشی برخوردار هستند.
وی یکی از مهمترین کارکردهای داستان را تبدیل مفاهیم انتزاعی به عینیت اجتماعی دانست و افزود: مفاهیمی مانند عدالت، آزادی، خدمت و مردمداری هنگامی که در قالب شخصیت و روایت داستانی بیان میشوند، برای مخاطب ملموستر شده و از یک متن خشک خارج و وارد سبک زندگی انسانها میشوند.
احمدی همچنین داستان را ابزاری برای تقویت تابآوری اجتماعی دانست و با اشاره به تاریخ ایران گفت: جامعه ایرانی در طول تاریخ با بحرانها و حوادث مختلفی مواجه بوده، اما توانسته با تکیه بر فرهنگ و هویت خود از این بحرانها عبور کند.
وی با اشاره به نمونههایی از داستانهای ملی و دینی، از روایت کاوه آهنگر و مبارزه او با ظلم و همچنین داستان حضرت موسی(ع) و ایستادگی در برابر فرعون به عنوان نمونههایی از ظرفیت ادبیات برای انتقال مفاهیم مقاومت، امید و تابآوری یاد کرد.
مشاور عالی وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی در ادامه بر ظرفیت داستانهای رضوی تأکید کرد و گفت: سبک زندگی امام رضا(ع)، نحوه ارتباط ایشان با مردم، توجه به کرامت انسانها و تعاملات اجتماعی، ظرفیت بالایی برای تبدیل شدن به داستان دارد.
احمدی همچنین بر ضرورت عبور از نگاه صرفاً مناسکی به فرهنگ دینی تأکید کرد و گفت: در کنار مناسک و ابراز ارادت، باید به حوزه معرفتی نیز توجه شود و نویسندگان به جای توقف در شعار، سبک زندگی و رفتار اجتماعی ائمه اطهار(ع) را در قالب داستان برای جامعه روایت کنند.
زبان ترکی؛ میراثی برای زندگی امروز
محسن صادقی، استاندار زنجان، نیز بر ظرفیت زبان و ادبیات ترکی برای ترویج فرهنگ رضوی تأکید کرد و گفت: برگزاری این جشنواره از منظر سیاست فرهنگی اقدامی هوشمندانه است، هرچند از نظر ماهیتی کاری دشوار بوده و نیازمند آموزشهای ویژه و گسترده است.
وی با اشاره به تغییر رویکرد جشنواره اظهار کرد: استفاده از زبان داستان برای ترویج فرهنگ رضوی، این امکان را فراهم میکند که مفاهیم ارزشمند این حوزه از فضای صرفاً نخبگانی خارج شده و به میان مردم راه پیدا کند.
صادقی زبان ترکی را تنها وسیله گفتوگو ندانست و آن را گنجینهای از حکمت، آداب و تجربه تاریخی مردمانی دانست که طی قرنها در ساخت تمدن ایرانزمین نقش داشتهاند.
استاندار زنجان افزود: داستاننویسی به زبان ترکی به معنای حفظ یک میراث در موزه نیست، بلکه به معنای بخشیدن حیاتی تازه به این میراث و پیوند دادن آن با دغدغههای نسل امروز است.
وی همچنین فرهنگ رضوی را فرهنگ کرامت، عدالت و مدارا دانست و پیوند آن با زبان و ادبیات ترکی را فرصتی برای تولید آثار فاخر و ماندگار عنوان کرد.
صادقی توجه به نوجوانان و جوانان را از نقاط قوت جشنواره دانست و گفت: سرمایهگذاری اصلی باید بر استعدادیابی و میدان دادن به نسل جوان باشد و جشنوارههایی از این دست میتوانند زمینه شناسایی و پرورش استعدادهای ادبی را فراهم کنند.
داوران: آموزش تخصصی داستاننویسی ضروری است
هیئت داوران پنجمین جشنواره «قیزیل ایوان» در بیانیه خود، ضمن تأکید بر ضرورت استمرار جشنواره، بر نیاز نویسندگان به آموزش بیشتر در زمینه اصول و فنون داستاننویسی تأکید کرد.
بر اساس این بیانیه، در رده سنی زیر ۱۸ سال بخش عمده آثار از استان زنجان ارسال شده بود که به اعتقاد داوران، نشاندهنده تأثیر مستقیم برگزاری کارگاههای داستاننویسی در شهرستانهای استان بر افزایش مشارکت است.
با این حال، بخش قابل توجهی از آثار این رده سنی بیشتر در قالب خاطرهنویسی ارائه شده بود و از ساختار و ویژگیهای داستان کوتاه برخوردار نبود؛ به همین دلیل تعداد آثار قابل قبول محدود بود.
در رده سنی بالای ۱۸ سال نیز در کنار آثار جدی و قابل توجه، داوران به مشاهده ردپای استفاده از هوش مصنوعی در برخی آثار اشاره کردند و این موضوع را نشانه ضرورت توجه بیشتر به اصالت و خلاقیت در فرایند داستاننویسی دانستند.
هیئت داوران پیشنهاد کرد ادارهکل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان زنجان در چارچوب برنامههای جشنواره، دورههای آموزشی تخصصی را با دو محور «اصول و فنون داستاننویسی» و «مبانی و ویژگیهای داستاننویسی به زبان ترکی» برگزار کند.
معرفی برگزیدگان
در بخش داستان کوتاه رده سنی بالای ۱۸ سال، معصومه سجادیحور از استان اردبیل با اثر «ایواز اوغلان» رتبه نخست را کسب کرد، محمدعلی نقدی از زنجان با اثر «اورزوق» دوم شد و محمدرضا پستک از آذربایجان شرقی با اثر «آقا ولی» رتبه سوم را به دست آورد. آیسو کریمی از زنجان نیز با اثر «ماسکا و روح» شایسته تقدیر شناخته شد.
در بخش داستانک رده سنی بالای ۱۸ سال، سیدعلی مستجابالدعواتی از قم با اثر «سون دوراق، بات» رتبه نخست، امیر عباسزاده از آذربایجان غربی با اثر «دیشاریدا قار یاقیر» رتبه دوم و محسن نجفی از زنجان با اثر «داستانک امام رضایی» رتبه سوم را کسب کردند. توران قربانی صادقی از اردبیل نیز با اثر «بلطیمیز صاباح ساعات اونادی» شایسته تقدیر شد.
در رده سنی تا ۱۸ سال نیز مهسا جلیلی از زنجان با اثر «او قیزیل ایوان گوشه صرف» رتبه سوم را به دست آورد و زهرا بهرامی از زنجان با اثر «پلاکین پاراسی» شایسته تقدیر شد. سوین خدابنده با اثر «قاصدکلر فصلی» و سوین ملایی با اثر «ضامینلر ضامینی» نیز مورد تقدیر هیئت داوران قرار گرفتند.
پنجمین جشنواره ملی دوسالانه داستاننویسی ترکی رضوی «قیزیل ایوان» با هدف حمایت از ادبیات ترکی، شناسایی استعدادهای داستاننویسی و ترویج فرهنگ رضوی برگزار شد؛ رویدادی که در پنجمین دوره خود، علاوه بر رقابت ادبی، بر آموزش، توجه به زبان مادری و پیوند مفاهیم رضوی با زندگی و دغدغههای نسل امروز تأکید داشت.
کلمات کلیدی:
جشنواره قیزیل ایوان، جشنواره داستاننویسی ترکی رضوی، داستاننویسی ترکی، جشنواره امام رضا، فرهنگ رضوی، ادبیات ترکی، زبان مادری، داستاننویسی زنجان، فرهنگ و ارشاد زنجان، زنجان، برگزیدگان قیزیل ایوان، داستان کوتاه ترکی، داستانک ترکی
